Zasady, na których nasze państwo realizuje swoją politykę zagraniczną, opierają się na zgodności z ogólnie przyjętymi normami i zasadami prawa międzynarodowego, Kartą Narodów Zjednoczonych, Aktem Końcowym z Helsinek, Paryską Kartą Nowej Europy i innymi dokumentami KBWE.

2 lipca 1993 r. Rada Najwyższa Ukrainy zatwierdziła „Główne kierunki polityki zagranicznej Ukrainy”. Dokument ten określa podstawowe interesy narodowe Ukrainy i zadania jej polityki zagranicznej, zawiera zasady realizacji polityki zagranicznej naszego państwa.

Dokument w szczególności stwierdza, że ze względu na swoje położenie geopolityczne, doświadczenia historyczne, tradycje kulturowe, bogate zasoby naturalne, silny potencjał gospodarczy, naukowy, techniczny i intelektualny, Ukraina ma wszelkie szanse stać się wpływową potęgą światową, odgrywać znaczącą rolę w zapewnieniu stabilność polityczno-gospodarcza w Europie.

Polityka zagraniczna Ukrainy ma na celu realizację następujących głównych zadań:

  • powstanie i rozwój Ukrainy jako niezależnego państwa demokratycznego;
  • zapewnienie stabilności międzynarodowej pozycji Ukrainy;
  • zachowanie integralności terytorialnej państwa i nienaruszalności jego granic;
  • włączenie gospodarki narodowej do światowego systemu gospodarczego dla pełnego rozwoju gospodarczego, poprawiającego dobrobyt ludności;
  • ochrona praw i interesów obywateli Ukrainy, jej osób prawnych za granicą, tworzenie warunków do utrzymywania kontaktów z zagranicznymi Ukraińcami i tubylcami Ukrainy, udzielanie im pomocy zgodnie z prawem międzynarodowym;
  • szerzenie wizerunku Ukrainy jako wiarygodnego i przewidywalnego partnera na świecie.

Zasady, na których nasze państwo prowadzi swoją politykę zagraniczną, opierają się na zgodności z ogólnie przyjętymi normami i zasadami prawa międzynarodowego, Kartą Narodów Zjednoczonych, Aktem Końcowym z Helsinek, Paryską Kartą Nowej Europy i innymi dokumentami KBWE.

Ukraina prowadzi otwartą politykę zagraniczną i dąży do współpracy ze wszystkimi zainteresowanymi partnerami, unikając zależności od poszczególnych państw lub grup państw.

Swoje stosunki dwustronne i wielostronne z innymi państwami i organizacjami międzynarodowymi buduje w oparciu o zasady dobrowolności, wzajemnej pomocy, równości, wzajemnych korzyści, nieingerencji w sprawy wewnętrzne.

Według dokumentu Ukraina nie jest wrogiem żadnego państwa. Jednoznacznie potępia wojnę jako instrument polityki narodowej, przestrzega zasady niestosowania siły i groźby użycia siły oraz dąży do rozwiązywania wszelkich sporów międzynarodowych wyłącznie środkami pokojowymi. Nie wysuwamy żadnych roszczeń terytorialnych wobec naszych sąsiadów, tak jak nie wysuwamy żadnych roszczeń terytorialnych wobec siebie.

We współczesnych warunkach, jak podkreśla dokument, poszanowanie praw człowieka to nie tylko wewnętrzna sprawa poszczególnych państw.

Ukraina wyznaje zasadę niepodzielności pokoju międzynarodowego i bezpieczeństwa międzynarodowego oraz uważa, że zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego każdego państwa jest zagrożeniem dla bezpieczeństwa ogólnego i pokoju na świecie. W swojej polityce zagranicznej opowiada się za podejściem „bezpieczeństwo dla siebie poprzez bezpieczeństwo dla wszystkich”.

Nasze państwo kieruje się zasadą prymatu prawa w polityce zagranicznej, wyznaczając prymat powszechnie uznanych norm prawa międzynarodowego nad normami prawa krajowego. Jego podstawową zasadą jest uczciwe wykorzystanie wszystkich zobowiązań międzynarodowych. Ukraina uważa, że należycie ratyfikowane traktaty stanowią część jej prawa wewnętrznego.

W swojej polityce zagranicznej Ukraina opiera się na fundamentalnych uniwersalnych wartościach i potępia praktykę podwójnych standardów w stosunkach międzypaństwowych.

Ukraina sprzeciwia się obecności sił zbrojnych innych państw na terytorium Ukrainy, a także rozmieszczeniu obcych wojsk na terytoriach innych państw bez wyraźnej zgody tych państw, z wyjątkiem przypadków sankcji międzynarodowych zgodnie z Kartą Narodów Zjednoczonych.

Zgodnie z wymogami prawa międzynarodowego Ukraina stosuje bezbronne sankcje przymusowe w przypadku wyrządzonych jej krzywd międzynarodowych przestępstw.

Ukraina wykorzystuje swoje Siły Zbrojne w przypadkach aktów zbrojnej agresji przeciwko niej oraz wszelkich innych zbrojnych naruszeń jej integralności terytorialnej i nienaruszalności granic państwowych lub wypełniania jej zobowiązań międzynarodowych.

Ukraina uważa się na równi ze wszystkimi byłymi republikami radzieckimi za następcę ZSRR i nie uznaje żadnych korzyści i wyjątków od tej zasady dla żadnego z państw-sukcesorów bez odpowiedniej zgody wszystkich tych państw.

Główne obszary polityki zagranicznej Ukrainy to rozwój dwustronnych stosunków międzypaństwowych, poszerzanie udziału w europejskiej współpracy regionalnej, współpraca w ramach Wspólnoty Niepodległych Państw, członkostwo w ONZ i innych uniwersalnych organizacjach międzynarodowych. Priorytetowymi obszarami stosunków dwustronnych Ukrainy jest aktywny rozwój stosunków z następującymi grupami państw: państwa zachodnie – członkowie UE i NATO, państwa bliskie geograficznie, państwa Azji, Azji i Pacyfiku, Afryki i Ameryki Łacińskiej.

Zgodnie z dokumentem Ukraina dąży do zawierania pełnowymiarowych porozumień o dobrym sąsiedztwie i współpracy z państwami przygranicznymi, w tym ostatecznego potwierdzenia istniejących granic państwowych, tworzenia atmosfery wzajemnego zaufania i szacunku, budowania przyjaznych i wzajemnie korzystnych partnerstw we wszystkich dziedzinach . W tym kontekście każde państwo przygraniczne jest strategicznym partnerem Ukrainy.

„Główne kierunki polityki zagranicznej Ukrainy” zwracają szczególną uwagę na fakt, że ze względu na specyfikę rozwoju historycznego oraz specyfikę sytuacji geopolitycznej i geoekonomicznej Ukrainy, w stosunkach dwustronnych z państwami granicznymi dominują stosunki ukraińsko-rosyjskie. Dla Ukrainy są to stosunki „specjalnego partnerstwa”, gdyż ich los w dużej mierze zależeć będzie od losów postępującego demokratycznego rozwoju zarówno Ukrainy, jak i Federacji Rosyjskiej, stabilności w Europie i na świecie. Przeciwstawiając się wszelkim roszczeniom terytorialnym lub próbom ingerencji w jej sprawy wewnętrzne, Ukraina podejmie wszelkie środki, aby stosunki z Rosją ukierunkowały się na prawdziwe dobrosąsiedztwo, wzajemny szacunek i partnerstwo. W tym kontekście niezwykle ważnym zadaniem jest zintensyfikowanie działań mających na celu uświadomienie obu stronom daremności i szkodliwości przebiegu konfrontacji w stosunkach ukraińsko-rosyjskich.

Zgodnie z dokumentem budowanie relacji z krajami Europy Zachodniej stworzy warunki do przywrócenia wieloletnich więzi politycznych, gospodarczych, kulturowych i duchowych Ukrainy z cywilizacją europejską, przyśpieszenia demokratyzacji, reform rynkowych i poprawy gospodarki narodowej. Taka współpraca będzie solidną podstawą do rozszerzenia udziału Ukrainy w strukturach europejskich i przyszłej integracji jej gospodarki z europejską i światową przestrzenią gospodarczą. W tym kontekście szczególne znaczenie dla Ukrainy mają stosunki ze Stanami Zjednoczonymi.

Bliskie geograficznie kraje, wraz z niektórymi krajami granicznymi, są rodzajem pomostu między Ukrainą a Europą Zachodnią. Ukraina nawiąże z nimi przyjazne stosunki na pełną skalę. Taka współpraca poszerzy strefę stabilności i pokoju wokół Ukrainy, przyczyni się do powstania wpływowego państwa europejskiego, utoruje drogę do szerokich stosunków politycznych, gospodarczych, kulturalnych, naukowych, humanitarnych z Europą Środkową i Północno-Wschodnią. Rozległe i stabilne relacje Ukrainy z geograficznie bliskimi państwami są warunkiem koniecznym pełnej integracji Ukrainy z rodziną narodów europejskich, jej aktywnego udziału we współpracy regionalnej i subregionalnej.

W dokumencie zapisano, że Ukraina będzie rozwijać stosunki dwustronne z krajami Azji, Afryki, Ameryki Łacińskiej, a także z krajami regionu Azji i Pacyfiku.

Nakreślając główne kierunki współpracy regionalnej Ukrainy w Europie, dokument wymienia następujące priorytety w tym zakresie: działania w ramach KBWE, udział w Północnoatlantyckiej Radzie Współpracy i Zgromadzeniu Północnoatlantyckim, rozwój kontaktów z Radę Europy i inne struktury europejskie.

Ukraina będzie rozwijać działalność w zakresie polityki zagranicznej na obszarach subregionalnych, w tym Czarnomorskiej Współpracy Gospodarczej i Komisji Dunaju, nawiązywać szerokie kontakty w basenie Morza Śródziemnego, prowadzić współpracę w ramach Inicjatywy Środkowoeuropejskiej, dążyć do utrzymywania i utrzymywania bliskich kontaktów Morze Bałtyckie Państwa będą rozwijać współpracę w ramach Euroregionu Karpackiego.

W dokumencie podkreślono, że długofalowym celem ukraińskiej polityki zagranicznej jest członkostwo Ukrainy we Wspólnotach Europejskich, a także innych strukturach zachodnioeuropejskich lub paneuropejskich.

Ukraina jako jeden z założycieli Wspólnoty Niepodległych Państw rozwija współpracę z państwami członkowskimi WNP zgodnie z postanowieniami Umowy o Wspólnocie Niepodległych Państw z zastrzeżeniami Rady Najwyższej Ukrainy.

Ukraina wspiera rozwój jak najszerszych powiązań handlowych, gospodarczych i innych między krajami WNP na zasadzie suwerennego partnerstwa, równości i wzajemnych korzyści. Będzie bronić pozycji zrównoważonej działalności gospodarczej w ramach WNP jako niezbędnego kroku w kierunku wprowadzenia cywilizowanych form rozwoju procesów integracyjnych. Uznając potrzebę ścisłej współpracy gospodarczej w ramach WNP, Ukraina przyjmie, że pilną potrzebą obecnego etapu jest rewizja starych i przejście do nowych form integracji, które ułatwiłyby jak najszybsze wejście Ukrainy i innych krajów WNP do UE i światowy system gospodarczy.

Zgodnie z dokumentem Ukraina będzie unikać udziału w instytucjonalizacji form współpracy międzypaństwowej w ramach WNP, które mogłyby przekształcić Wspólnotę w strukturę ponadnarodową o charakterze federalnym lub konfederacyjnym.

Ukraina potwierdza, że chce w przyszłości stać się państwem wolnym od broni jądrowej. Ukraina przypisuje redukcję i zniszczenie broni jądrowej znajdującej się na jej terytorium zapewnieniu wiarygodnych gwarancji bezpieczeństwa narodowego przez państwa jądrowe i społeczność światową.

Równolegle z poszukiwaniem międzynarodowych gwarancji swojego bezpieczeństwa, jak czytamy w dokumencie, Ukrainie zależy na budowaniu własnych Sił Zbrojnych zgodnie z zasadą koniecznej wystarczalności obronnej. Doktryna wojskowa Ukrainy ma charakter obronny i przewiduje stworzenie armii uzbrojonej w nowoczesną broń oraz nawiązanie współpracy wojskowo-politycznej z innymi, przede wszystkim sąsiednimi państwami i organizacjami międzynarodowymi, w tym NATO i UZE.

Dokument mówi, że skuteczna realizacja polityki zagranicznej wymaga mechanizmu jej wsparcia prawnego, finansowego, materialnego i kadrowego, rozbudowanej infrastruktury zagranicznych organów stosunków zagranicznych.

Pod przewodnictwem Prezydenta Ukrainy praktyczną realizację polityki zagranicznej zapewnia Gabinet Ministrów Ukrainy, a sprawuje ją Ministerstwo Spraw Zagranicznych oraz inne centralne organy państwowej władzy wykonawczej na podstawie Konstytucji i ustaw Ukraina.

W tym samym dniu Rada Najwyższa Ukrainy przyjęła Uchwałę zobowiązującą Gabinet Ministrów, Ministerstwo Spraw Zagranicznych, placówki dyplomatyczne i konsularne za granicą, inne ministerstwa i agencje zaangażowane w realizację polityki zagranicznej do kierowania pracami „Główny Kierunki polityki zagranicznej Ukrainy”.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.